ARSA OFİSİ KANUNU
Kanun no : 1164
Kabul Tarihi : 29/4/1969
Yayımlandığı R.Gazete : Tarih : 10/51969 Sayı : 13195
BİRİNCİ BÖLÜM
KURULUŞ VE GÖREVLER
Madde 1 - ( Değişik : 19/6/1994 - KHK - 542
/ 1 Md.)
Arsaların
aşırı fiyat artışlarını önlemek amacıyla tanzim alış ve satış yapmak; konut, sanayi, eğitim, sağlık ve turızm
yatırımları ve kamu tesisleri için
arazi ve arsa sağlamak üzere; Maliye Bakanlığına bağlı kamu tüzel kişiliğini
haiz ve döner sermayeli “Arsa Ofisi
Genel Müdürlüğü” kurulmuştur.
Madde 2 - ( Değişik; 19 / 6 / 1994 - KHK -
542 / 2 MD. )
Bu Genel Müdürlük;
a ) Konut, sanayi, eğitim, sağlık ve
turizm yatırımları ve çeşitli kamu tesisleri için anlaşma, devir, satınalma
yolu ile ve benzeri şekillerde arazi ve arsa sağlamaya,
b ) Arsa stoku ve tanzim satışları yapmaya ,
c ) Sağladığı arazi ve arsaları olduğu gibi veya planlayarak, altyapı
tesislerini kısmen veya tamamen ikmal ederek veya ettirerek ihtiyaç sahiplerine
satmaya, kiralamaya, trampaya, irtifak hakkı tesis etmeye; kamu kuruluşları
eliyle pazarlamaya ve satmaya ,
d ) Amaçlarını gerçekleştirmede
kullanmak üzere gerekli fonları temin için miktari, faizi, itfa süresi, ihraç
fiyatı gibi hususlar Maliye Bakanlığınca belirlenmek üzere tahvil ihraç etmeye,
e ) Gerçek ve tüzel kişilerden
avans almaya ve Maliye Bakanlığının
izni ile her türlü kaynaktan kredi kullanmaya
f ) Konut sanayi, eğitim,
sağlık ve turizm yatırımları ile kamu tesisleri yerleşme alanlarında arazi ve
arsa alımı ve altyapı inşaatları için tahsis edilen fonlardan kaynak sağlamaya
g ) 2499 sayılı Sermaye
Piyasası Kanunu hükümleri çerçevresinde gayrimenkul yatırım ortakları ve
fonları kurmaya ve işletme
h ) Amacıyla ilgili ihtisas bankalarına iştirake, yetklidir
Genel Müdürlük, Bu Kanunun amaçları çerçevesinde kullanacağı
taşınmaz malların harita, imar,
uygulama ve parselasyon planlarını yapar veya yaptırır. Planlar, 3194 sayılı
İmar Kanunu hükümlerine göre işlem yapılarak onanır ve kesinleşir.
Madde 3 - ( Değişik : 30 /
11 / 1989 - KHK - 392 / 2 Md. )
Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü ; bir Genel Müdür ile üç Genel Müdür
Yardımcısı, Teftiş Kurulu Başkanlığı, Hukuk Müşavirliği, sekiz adet Daire
Başkanlığı ve gerekli diğer müdürlüklerden oluşur.
Genel Müdür, bağlı bulunan Bakanlığın teklifi üzerine müşterek
kararla, 1 inci derece kadrolu görevlerde bulunanlar Bakanlıkça, diğerleri
Genel Müdürlükçe atanır.
Genel Müdürlüğün taşra teşkilatı kurması Bakanliğın iznine
bağlıdır.
Özel bir meslek bilgisine ve uzmanliğına ihtiyaç duyulan işlerde
çalıştırılacak personel ile teknik ve avukatlık hizmetleri sınıfına dahil
yüksek öğrenim görmüş personel 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu hükümleri
çerçevesinde Bkanlığın onayı ile sözleşmeli
olarak istihdam edilebilir.
Madde 4 - Arsa Ofisi Genel Müdürlüğünün kadroları ekli (1 ) sayılı cetvelde gösterilmiştir.
Ücretli kadrolar ise Maliye
ile İmar ve İskan Bakanlığınca müştereken tespit olunur.
Genel Müdürlük personelinin
tayin, terfi, tecziye ve sicil işlemleriyle diğer özlük işleri İmar ve İskan
Bakanlığı personeli hakkında uygulanan hükümlere tabidir.
İKİNCİ BÖLÜM
Mali Hükümler
Madde 5 - (Değişik : 19 / 6 / 19944444 - KHK - 542 / 3 Md.)
Arsa
Ofisi Genel Müdürlüğünün döner sermayesi 1.000.000.000.000.- ( Bir Trilyon )
TL.dir.Sermayenin tamamı Devlete aittir. Bu sermaye Bakanlar Kurulu kararı ile
üç katına kadar artırılabilir.
Bu
döner sermaye :
a) Konut, sanayi, eğitim, sağlık ve
turizm yatırımları ve kamu tesisleri yerleşme alanlarıyla arazi ve arsa alımı
ve altyapı inşaatı için tahsis edilen kaynaklar ve bütçe imkanları çerçevesinde
her yıl genel bütçeye konulacak ödeneklerden,
b) Sermayeye mahsuben Hazinece
devredilebilecek taşınmaz malların bedellerinden,
c) Yıllık %1’i geçmemek üzere Maliye
Bakanlığınca belirlenecek oranda, genel bütçenin taşınmaz mal satış
gelirlerinden aktarılacak paylardan,
d) Döner sermayenin işletilmesinden
elde edilecek karlardan,
e ) Her çeşit bağış ve yardımlar ile gelirden,
f ) İhraç edilen tahvillerden elde
edilen fonlar ve gayrimenkul yatırım fonlarının işletilmesinden elde edilen
gelirlerden,
g) Diğer kanunlardan Arsa Ofisine
aktarılması öngörülen paralardan meydana gelir.
Madde 6 -
( D eğişik : 19 / 6 / 1994 -
KHK - 542 / 4 MD.)
Arsa
alımı ve satımı, harita, planlama, kamu tesis ve hizmetlerinin yapılması, diğer
döner sermaye işlemleri 1050 sayılı Muhasabe-i Umumiye Kanunu ile 2886 sayılı
Devlet İhale Kanununa tabi değildir.
Ancak
döner sermaye ile yapılacak işlerden
doğan gelir ve giderler için, mali yılın bitiminden itibaren iki ay içinde Arsa
Ofisi Genel Müdürlüğünce bir bilanço düzenlenir.
832
sayılı Sayıştay Kanunun 40 ıncı maddesi uyarınca hazırlanan bilanço ve eki
cetveller ile belgeler Sayıştaya, bilanço ve eklerinin birer örneğiise Maliye
Bakanlığına aynı süre içinde gönderilir.
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM
Madde : 7 - Arsa Ofisi Genel Müdürüğüne
bu kanunda yazılı amaçlarda kullanılmak üzere talep edilen arazi ve arsalardan
Hazineye ait olanlar Hazine tarafından ve evvelce Hazineden intikal etmiş olup belediyelerce herhangibir hizmete
tahsis edilmemiş bulunan arazi ve arsalarda karşılığı 775 sayılı Kanunun 12 nci
maddesinde sözü geçen fona yatırılmak kaydıyle, belediyelerce Milli Emlak ve
Arsa Ofisi Genel Müdürlüklerince müştereken takdir edilecek kıymetleri
üzerinden Arsa Ofisi Genel Müdürlüğüne devredilir.
Bunlardan
kamu hizmetleri için lüzumlu olduğu gerekçesiyle Hazine veya Maliyece talep
edilenler, devir fiyatına bu arsalarda Ofisce yapılan masraflar ilave edilerek
bulunacak bedel esas alınmak suretiyle Hazineye veya belediyelere iade edilir.
Bu
devir işlemleri talep tarihinden itibaren üç ay içerisinde tekemmül ettirilir.
Bu
madde gerğince devredilecek araziler hakkında, Çiftçiyi Topraklandırma Kanunu
hükümler uygulanmaz.
28
/ 12 / 1960 tarih ve 189 sayılı Kanun kapsamına giren veya herhangi bir kamu
hizmetine tahsis edilmiş olan arazi ve arsalar bu madde hükümleri dışındadır.
Madde 8 - Hazine , belediye özel idare
ve Vakıflar İdaresi satışa çıkaracakları arazi ve arsaları satış muamelesine
tevessül etmeden önce ( Arsa Ofisine )
bildirmekle mükelleftir.
Madde 9 - ( Değişik : 19 / 6 /1994 - KHK -
542 / 5 Md.)
Maliye
Bakanlığı ; konut, sanayi, eğitim, sağlık ve turizm yatırımları ile kamu
tesisleri için planlanmış sahalar içinde kalan özel ve tüzel kişilere ait arazi
ve arsaları ve varsa bunlar içerisinde veya üzerinde bulunan bina veya sair
tesisleri Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü adına kamulaştırmaya yetkilidir.
Madde 10 -
(Değişik : 19 / 6 / 1994 - KHK - 542 / 6 Md. )
Arsa
Ofisi Genel Müdürlüğü; konut, sanayi,
eğitim, sağlık ve turizm yatırımları ve kamu tesisleri için planlamayı
öngördüğü ve tahdidini yaparak ilgili tapu idarelerine bildirmiş bulunduğu
sahalardaki arsa ve arazinin satışlarında şufa hakkını haizdir.
Bu
sahalardaki arsa ve arazinin satışları tapu daireleri tarafından 15 gün içinde
Arsa Ofisine bildirilir.
Tapu
dairelerine yapılacak bildiri üzerine Arsa Ofisine en geç 30gün zarfında şüfa
hakkını kullanacağı nı bildirmediği ve bu süre içinde ödenmiş satiş bedeli ile
her türlü harç ve masrafları peşin olarak malik adına yatırmadığı takdirde,
şufa hakkının kullanılmasından vazgeçilmiş sayılır.
30
günlük süre içinde süre içinde ödenmiş satış bedeli ile her türlü harç ve
masrafların yatırlmasını müteakip, tapu dairelerince re’sen eski satışın iptali
ile yeni maliki adına tescil işlemi yapılır.
Bu
halde tapu idareleri re2sen şüfa hakkındaki şerhi kaldırmaya yetkilidir.
Madde 11 - Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü
tarafından satılan arsalar üzerine, satış şartlarına uygun inşaat ikmal
edilmedikçe üçüncü şahıslara satılamaz, bağışlanamaz veya haczolunamaz. Bu
hususlar tapu kayıtlarına işlenir.
Arsa
Ofisi Genel Müdürlüğünce satılan arsalar, üzerine belirtilen süre içerisinde
satış şartlarına uygun yapı yapılmadığı veya yapılan yapı satış şartlarına
aykırı olduğu takdirde, bedeli iade edilmek suretiyle Ofisçe geri alınabilir.
Yapılan
inşaat satış şartlarına uygun olmamakla beraber, geri alınması lüzumlu
görülmeyenler hakkında, yargı yerlerince arsa satış bedelinin iki mislinden az
olmamak üzere, Ofise tazminat ödenmesine hükmolunur.
Madde 12 - Kamu tüzel kişiliğini haiz
kuruluşlarla kamu kurumları arsa ihtiyaçlarını Arsa Ofisi Genel Müdürlüğüne
bildirerek Ofis eliyle karşılamak zorundadırlar.
Ancak,
vakit talepleri Arsa Ofisince dört ay içinde karşılanmadığı veya bu müddete
kadar karşılanamayacağı daha önce yazı
ile bildirdiği takdirde, talep olunan arsalar için bu zorunluluk ortadan kalkar.
Yukarıda
sözü geçen kurum ve kuruluşlara Hazineden veya diğer kaynaklardan çeşitli
kanunlara bedelsiz olarak intikal edecek arazi ve arsalar ile, belediyelere
1580, 6785, 6830 sayılı kanunlar ve bunların ek ve tadilleri uyarınca hibe,
mübadele, anlaşma yolu ve benzeri şekiller de sağlanacak yerler birinci fıkra
hükümlerine tabi değildir.Bu kurum ve kuruluşlar, bu şekilde sağladıkları arazi
ve arsaları, ölçekli krokilerini, cins, miktar ve diğer vasıflarını açıklamak
kullanma maksat ve şekillerini belirtmek suretiyle en geç 6 ay içerisinde Arsa
Ofisi Genel Müdürlüğüne bildirmek zorundadırlar.
Madde 13 - Bu kanun gereğince Arsa
Ofisi Genel Müdürlüğü tarafından kamulaştırılan, satın alınan, planlanan veya
çeşitli kamu hizmet ve tesisleri yapılarak değerlendirilen sahalar, bunlar
içinde ve civarındaki binali ve binasız diğer arazi ve arsa ların değer
artışlarının vergilendirmede dikkate alınmasını sağlamak üzere, Ofisçe Maliye
Bakanlığına bildirilir.
Çeşitli Hükümler
Madde 14 - Kamu tüzel kişiliğini haiz
kuruluşlar ile kamu kurumları, Ofis görevleri ile ilgili işlerde gerekli bilgileri vermek
zorundadırlar. Bu işlerin gerektiği giderler Ofisçe karşılanır.
Madde 15 - Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü,
konut, sanayi ve turizm bölgeleri, konut veya sanayi siteleri veya diğer kamu
tesisleri meydana getirmek isteyen kamu tüzel kişiliğini haiz kuruluşlar, kamu
kurumları ve özel hukuk tüzel kişileri ile araştırma, inceleme ve proje
hazırlama konularında teknik işbirliği yapabilir, lüzum gördüğü yerlerde Maliye
Bakanlığının muvafakatini almak şartiyle, bu kanunun uygulanması için
belediyelerle ortaklık kurabilir. (1)
Ortaklık
esasları ve ilgili sair hususlar hazırlanacak yönetmelikte gösterilir.
Madde 16 - (Değişiklik: 19/ 6/ 1994 - KHK -
542/ 7 Md. )
Arsa
Ofisi genel Müdürlüğünün görev ve yetkileri ile yapılacak satış, alınan
avanslarla edinilen taşınmaz malların ilgilere intikal ettirilmesi, kiraya
verme ve irtifak hakkı tesisleriyle tazminat takdirleri, satış ve devir
almalar, harcamalar, taşınmaz mal veya hizmet maliyetlerinin hesabı,
amortisman, kar ve nizami faiz paylarının tayini, hesap usulleriyle diğer
idari, mali ve teknik işlemlerin nasıl yürütüleceği hususları yönetmelikte
belirtilir.
Madde 17- Arsa ofisi Genel Müdürlüğünün
bütün malları Devlet mali hükmündedir. Bunlar aleyhine suç işleyenler Devlet
malları aleyhine suç işleyenler gibi cezalandırılırlar.
Madde 18 - Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü,
her türlü idari ve kazai ihtilaflarda husumete ehildir.
Mahkemelerde
ve icra dairelerince Genel Müdürlük lehine hükmedilip, tahsil olunan
vekalet ücretlerinin tevzi ve
tediyesinde 1389 sayılı Kanun hükümleri uygulanır.
Madde 19- Bu Kanunda sözü geçen
yönetmelikler, Maliye Bakanlığınca kanunun yürürlüğe girmesinden itibaren en
geç 6 ay içinde hazırlanır
.
Madde
20- Maliye Bakanlığı Arsa
Ofisi Genel Müdürlüğünün her türlü işlemlerini tetkik, teftiş ve tahkike
yetkilidir.
Ek Madde 1 - ( Ek : 19 / 6/ 1994 - KHK -
542 / 8 Md.)
Ofis, ürettiği veya üreteceği arsalar
karşılığında menkul kıymet ihraç edebilir.İhraç edilecek menkul kıymetlerin
şekli, ihracı, halkaarzı, menkul kıymetler borsaları veya bankalara aracılığı
ile satışı konularında Sermaye Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri
uygulanır.
Bu
şekilde çıkarılacak menkul kıymetler 3 / 10 / 1983 gün ve 91 sayılı Menkul
Kıymetler Borsaları veya bankalar aracılığı ile sattışı konularında Sermaye
Piyasası Kanunu ve ilgili mevzuat hükümleri uygulanır.
Bu
şekilde çıkarılacak menkul kıymetler, 3 / 10 / 1983 gün ve 91 sayılı Menkul
Borsaları hakkındaki Kanun Hükmünde Kararnamesi10 uncu maddesinin 2 numaralalı
bendi uyarıncaMaliıye Bakanlığının talebi üzerine borsa kotuna alınır.
Ek Madde 2 - (Ek :19 / 6 / 1994 - KHK - 542 / 8 Md.)
Ofisce
üretilen arsaların maliyet ve satış bedelleri arasındaki farkın % 20 sini
geçmemek kaydıyla, arsaların alt yapı tesislerinin yapımında kullanılmak
kaydıyla belediyelere ödeme yapılabilir.Bu konuda, il, ilçe, belde ve bölgeler
itibariyle farklı oranlar belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.
Ek Madde 3 - (Ek : 19 / 6 / 1994- KHK - 542
/ 8 Md.)
Hazinece Arsa Ofisine devredilcek taşınmaz mallar
ile kamu kurum ve kuruluşlarına ait taşınmaz mallrın tesbiti, envanter ve
değerlendirmelerinin yapılması, merkezi bilgisayar kütüklerinin oluşturulması
ve bunların yönetim, denetim ve tasarruflarının daha etkin ve verimli hale
getirilmesi, Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü ile Milli Emlak Genel Müdürlüğünün
merkez ve taşra birimlerinin otomasyon sisteminin geliştirilmesi, çağdaş bir
yapıya kavuşturulması, bina, araç, gereç ve benzeri ihtiyaçlarının karşılanması
ile Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü personeline en yüksek Devlet memuru aylığının (
ek gösterge dahil );
a) 15 ila 11 inci derecelerden aylık
alanlara % 20 ‘sini ,
b) 10 ila 7 nci derecelerden aylık
alanlara % 25 ‘ ini,
c) 6 ila 4 üncü derecelerden aylık
alanlara % 30 ‘unu ,
d) 3 ila 1 inci derecelerden aylık
alanlara % 35 ‘ini,
geçmemek
ve 3056 sayılı Kanunun 31 inci maddesi hükmü çerçevesinde usul ve esasları
Maliye Bakanınca belirlenmek üzere fazla çalışma karşılığı ücret ödemelerinde
kullanılmak amacıyla, Ofisin döner sermaye gelirlenir % 10 ‘u Maliye Bakanlığı
Merkez Saymanlığınca açılacak özel bir hesaba aktarılır.
Aktarılan
miktarın, bu Kanunun 5 inci maddesi ikinci fıkrasının ( c ) bendinde belirtilen
paydan farklı olması halinde, bu oranı artırmaya ve azaltmaya Maliye Bakanı
yetkilidir.
Hesapta
toplanan paraların muhasebe, harcama ve denetimine ilişkin usul ve esaslar
Maliye Bakanlığınca tespit olunur.Yılı içinde kullanılmayan miktarlar, ayın
amaçla kullanılmak üzere ertesi yıllara devredilir.”
Geçiçi Madde 1 - ( Ek : 19 / 6 / 1994 - KHK
- 542 / 10 Md.)
Ekli
(1 ) sayılı vetvelde yer alan kadrolar ihdas edilerek 190 sayılı Kanun Hükmünde
Kararnamenin eki (1 ) sayılı cetvelin Arsa Ofisi Genel Müdürlüğü bölümü serbest
kadro olarak eklenmiştir.
Madde 21 - Bu kanun hükmünde kararname
yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Madde 22 - Bu kanun hükmünde kararname
hükümlerini Bakanlar kurulu yürütür.