İDARİ YARGILAMA USULÜ KANUNU (1) 
                                                                                
    Kanun Numarası          : 2577    
    Kabul Tarihi            : 6/1/1982    
    Yayımlandığı R. Gazete  : Tarih : 20/1/1982 Sayı : 17580               
   
                            BİRİNCİ BÖLÜM                  
                               Genel Esaslar       
    Kapsam ve nitelik:            
    Madde 1 - 1. Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare mahkemeleri ve vergi  mahkemelerinin görevine giren uyuşmazlıkların 
çözümü, bu Kanunda gösterilen  usullere tabidir.           
    2. Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare mahkemeleri ve vergi mahkemelerinde yazılı yargılama usulü uygulanır ve
 inceleme evrak üzerinde yapılır.     
    İdari dava türleri ve idari yargı yetkisinin sınırı:    
    Madde 2 - 1. (Değişik: 10/6/1994-4001/1 md.)İdari dava türleri şunlardır:   
    a) (İptal: Ana.Mah.nin 21/9/1995 tarih ve E:1995/27, K:1995/47 sayılı  kararı ile ) (2)      
    b) İdari eylem ve işlemlerden dolayı kişisel hakları doğrudan muhtel olanlar tarafından açılan tam yargı davaları,  
    c) Genel hizmetlerden birinin yürütülmesi için yapılan her türlü idari sözleşmelerden dolayı taraflar arasında çıkan 
uyuşmazlıklara ilişkin davalar.      
    2. İdari yargı yetkisi, idari eylem ve işlemlerin hukuka uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır. İdari mahkemeler; yerindelik 
denetimi yapamazlar, yürütme  görevinin kanunlarda gösterilen şekil ve esaslara uygun olarak yerine getirilmesini kısıtlayacak, 
idari eylem ve işlem niteliğinde veya idarenin takdir yetkisini kaldıracak biçimde yargı kararı veremezler.       
    3. Cumhurbaşkanının doğrudan doğruya yaptığı işlemler idari yargı denetimi  dışındadır.           
    İdari davaların açılması:        
    Madde 3 - 1. (Değişik: 10/6/1994-4001/2 md.) İdari davalar, Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına 
hitaben yazılmış imzalı dilekçelerle açılır.         
    2. Dilekçelerde;                                 
    a) Tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları veya unvanları ve adresleri      
    b) Davanın konu ve sebepleri ile dayandığı deliller,                        
------------------               
(1) Bu kanunda geçen "Devlet Başkanı" deyimi, 11/1/1983 tarih ve 2779 sayılı  Kanunun 1. maddesi gereğince 
"Cumhurbaşkanı" olarak düzeltilmiştir.     
(2) Bu bent, Anayasa Mahkemesinin 21/9/1995 tarih ve E:1995/27,K:1995/47  sayılı kararıyla iptal edilmiş olup; iptal kararı 
10/7/1996 tarihinde yürürlüğe girmiştir.    
    c) Davaya konu olan idari işlemin yazılı bildirim tarihi,            
    d) Vergi, resim, harç, benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezalarına  ilişkin davalarla tam yargı davalarında uyuşmazlık 
konusu miktar,               
    e) Vergi davalarında davanın ilgili bulunduğu verginin veya vergi cezasının nevi ve yılı, tebliğ edilen ihbarnamenin tarihi ve
numarası ve varsa mükellef   hesap numarası,      
 
    Gösterilir.                                               
    3. Dava konusu kararın ve belgelerin asılları veya örnekleri dava dilekçesine eklenir. Dilekçeler ile bunlara ekli evrakın 
örnekleri karşı taraf sayısından bir fazla olur.     

    Dilekçelerin verileceği yerler:               
    Madde 4 - Dilekçeler ve savunmalar ile davalara ilişkin her türlü evrak, Danıştay veya ait olduğu mahkeme başkanlıklarına 
veya bunlara gönderilmek üzereidare veya vergi mahkemesi başkanlıklarına, idare veya vergi mahkemesi bulunmayan yerlerde 
asliye hukuk hakimliklerine veya yabancı memleketlerde Türk konsolosluklarına verilebilir.   
    Aynı dilekçe ile dava açılabilecek haller:                          
    Madde 5 - (Değişik: 10/6/1994-4001/3 md.) 1. Her idari işlem aleyhine ayrı  ayrı dava açılır. Ancak, aralarında maddi veya 
hukuki yönden bağlılık yada sebep-sonuç ilişkisi bulunan birden fazla işleme karşı bir dilekçe ile de dava  açılabilir. 
    2. Birden fazla şahsın müşterek dilekçe ile dava açabilmesi için davacıların hak veya menfaatlerinde iştirak bulunması ve 
davaya yol açan maddi olay veya hukuki sebeplerin aynı olması gerekir.                       
    Dilekçe üzerine uygulanacak işlem:                                          
    Madde 6 - 1. Danıştay, idare mahkemesi ve vergi mahkemesi başkanlıklarına   veya 4 ncü maddede yazılı yerlere verilen
 dilekçelerin harç ve posta ücretleri  alındıktan sonra deftere derhal kayıtları yapılarak kayıt tarih ve sayısı dilekçenin üzerine 
yazılır. Dava bu kaydın yapıldığı tarihte açılmış sayılır.    
    2. Davacılara, kayıt tarih ve sayısını gösteren imzalı ve mühürlü, pulsuz  bir alındı kağıdı verilir.        
    3. 4 ncü maddede yazılı diğer yerlere verilen dilekçeler, en geç üç gün  içinde Danıştay veya ait olduğu mahkeme 
başkanlığına taahhütlü olarak gönderilir. Bu yerlerde harç pulları bulunmadığı takdirde bunlara karşılık alınan paraların miktarı 
ve alındı kağıdının tarih ve sayısı dilekçelere yazılır.         
    4. (Değişik: 10/6/1994 - 4001/4 md.) Herhangi bir sebeple harcı veya posta  ücreti verilmeden veya eksik harç veya posta 
ücreti ile dava açılmış olması halinde, otuz gün içinde harcın ve posta ücretinin verilmesi ve tamamlanması hususu daire 
başkanı veya görevlendireceği tetkik hakimi, mahkeme başkanı veya  hakim tarafından ilgiliye tebliğ olunur. Tebligata
 rağmen gereği yerine getirilmediği takdirde bildirim aynı şekilde bir daha tekrarlanır. Harç veya posta  ücreti süresi içinde 
verilmez veya tamamlanmazsa davanın açılmamış sayılmasına  karar verilir ve davacıya tebliğ olunur.    
    5. (Değişik: 10/6/1994 - 4001/4 md.) Dava açıldıktan sonra posta ücretinde  tebliğ işlemlerinin yapılmasını engelleyecek 
şekilde azalma olması halinde, otuz gün içinde posta ücretinin tamamlanması daire başkanı veya görevlendireceği  tetkik hakimi,
 mahkeme başkanı veya hakim tarafından ilgiliye tebliğ olunur. Tebligata rağmen gereği yerine getirilmediği takdirde bildirim 
aynı şekilde bir daha tekrarlanır. Posta ücreti süresi içinde tamamlanmazsa dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verilir. 
Bu kararın tebliği tarihinden başlayarak üç ay içinde, noksanı tamamlanmak suretiyle yeniden işleme konulması istenmediği 
takdirde davanın açılmamış sayılmasına karar verilir ve davacıya tebliğ olunur.    
    6. (Değişik:10/6/1994 - 4001/4 md.) 4 ve 5 inci fıkralardaki tebligat re'sen genel bütçeden yapılır.     
 
    Dava açma süresi:    
    Madde 7 - 1. Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen  hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde 
altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür.   
    2. Bu süreler;   
    a) İdari uyuşmazlıklarda; yazılı bildirimin yapıldığı,           
    b) Vergi, resim ve harçlar ile benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezalarından doğan uyuşmazlıklarda: Tahakkuku 
tahsile bağlı olan vergilerde tahsilatın; tebliğ yapılan hallerde veya tebliğ yerine geçen işlemlerde tebliğin;  tevkif yoluyla 
alınan vergilerde istihkak sahiplerine ödemenin; tescile bağlı vergilerde tescilin yapıldığı ve idarenin dava açması gereken 
konularda ise ilgili merci veya komisyon kararının idareye geldiği;   
    Tarihi izleyen günden başlar.          
    3. Adresleri belli olmayanlara özel kanunlarındaki hükümlere göre ilan yoluyla bildirim yapılan hallerde, özel kanununda 
aksine bir hüküm bulunmadıkça süre, son ilan tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün sonra işlemeye başlar.
    4. İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen  günden itibaren başlar. Ancak bu işlemlerin 
uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. 
Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz.      
    Sürelerle ilgili genel esaslar                                              
    Madde 8 - 1. Süreler, tebliğ, yayın veya ilan tarihini izleyen günden itibaren işlemeye başlar.    
    2. Tatil günleri sürelere dahildir. Şu kadarki, sürenin son günü tatil gününe rastlarsa, süre tatil gününü izleyen çalışma 
gününün bitimine kadar uzar.    
    3. Bu Kanunda yazılı sürelerin bitmesi çalışmaya ara verme zamanına rastlarsa bu süreler, ara vermenin sona erdiği günü 
izleyen tarihten itibaren yedi gün uzamış sayılır.       
    3. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine 
kadar geçmiş süre de hesaba katılır.                 
 
    4. (Mülga : 10/6/1994 - 4001/6 md.)           
    İptal ve tam yargı davaları:                     
    Madde 12 - İlgililer haklarını ihlal eden bir idari işlem dolayısıyla Danıştaya ve idare ve vergi mahkemelerine doğrudan 
doğruya tam yargı davası veya iptal ve tam yargı davalarını birlikte açabilecekleri gibi ilk önce iptal davası açarak bu davanın
 karara bağlanması üzerine, bu husustaki kararın veya kanun yollarına başvurulması halinde verilecek kararın tebliği 

    Görevli olmayan yerlere başvurma:                          
    Madde 9 - 1. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/2 md.) Çözümlenmesi Danıştayın, idare ve vergi mahkemelerinin görevlerine 
girdiği halde, adli ve askeri yargı yerlerine açılmış bulunan davaların görev noktasından reddi halinde, bu husustaki kararların 
kesinleşmesini izleyen günden itibaren otuz gün içinde görevli mahkemede dava açılabilir. Görevsiz yargı merciine başvurma 
tarihi, Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine başvurma tarihi olarak kabul edilir.     
    2. Adli veya askeri yargı yerlerine açılan ve görevsizlik sebebiyle reddedilen davalarda, görevsizlik kararının 
kesinleşmesinden sonra birinci fıkrada yazılı otuz günlük süre geçirilmiş olsa dahi, idari dava açılması için öngörülen  
süre henüz dolmamış ise bu süre içinde idari dava açılabilir.    
    İdari makamların sükutu:                                           
    Madde 10 - 1. İlgililer, haklarında idari davaya konu olabilecek bir işlem  veya eylemin yapılması için idari makamlara 
başvurabilirler.                    
    2. (Değişik: 10/6/1994 - 4001/5 md.) Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. İlgililer altmış günün 
bittiği tarihten itibaren dava açma süresi içinde, konusuna göre Danıştaya, idare ve vergi mahkemelerine dava açabilirler. 
Altmış günlük süre içinde idarece verilen cevap kesin değilse ilgili bu cevabı,isteminin reddi sayarak dava açabileceği gibi, 
kesin cevabı da bekleyebilir. Bu takdirde dava açma süresi işlemez. Ancak, bekleme süresi başvuru tarihinden itibaren altı ayı 
geçemez. Dava açılmaması veya davanın süreden reddi hallerinde, altmış günlük sürenin bitmesinden sonra yetkili idari 
makamlarca cevap verilirse, cevabın tebliğinden itibaren altmış gün içinde dava açabilirler.                  
    3. (Mülga: 10/6/1994 - 4001/5 md.)                               
          
    Üst makamlara başvurma:                                          
    Madde 11 - 1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması değiştirilmesi veya yeni 
bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi  içinde istenebilir. 
Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur.             
    2. Altmış gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır.        
veya bir 
işlemin icrası sebebiyle doğan zararlardan dolayı icra tarihinden itibaren dava süresi içinde tam yargı davası açabilirler. Bu 
halde de ilgililerin 11 nci madde uyarınca idareye başvurma hakları saklıdır.                     
    Doğrudan doğruya tam yargı davası açılması:        
    Madde 13 - 1.  İdari eylemlerden hakları ihlal edilmiş olanların idari dava açmadan önce, bu eylemleri yazılı bildirim 
üzerine veya başka süretle öğrendikleri tarihten itibaren bir yıl ve her halde eylem tarihinden itibaren beş yıl içinde ilgili idareye 
başvurarak haklarının yerine getirilmesini istemeleri gereklidir. Bu isteklerin kısmen veya tamamen reddi halinde, bu konudaki 
işlemin  tebliğini izleyen günden itibaren veya istek hakkında altmış gün içinde cevap verilmediği takdirde bu sürenin bittiği 
tarihten itibaren, dava süresi içinde   dava açılabilir.                 
    2. Görevli olmayan adli ve askeri yargı mercilerine açılan tam yargı davasının görev yönünden reddi halinde sonradan idari 
yargı mercilerine açılacak davalarda, birinci fıkrada öngörülen idareye başvurma şartı aranmaz.     
    Dilekçeler üzerine ilk inceleme:      
    Madde 14 - 1. Dilekçeler Danıştayda Evrak Müdürlüğünce kaydedilir ve Genel  Sekreterlikçe görevli dairelere havale olunur.   
    2. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/5 md.) Dilekçeler, idare ve vergi mahkemelerinde, mahkeme başkanının veya hakimin havalesi ile 
kaydolunur.                    
    3. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/5 md.) Dilekçeler, Danıştayda daire başkanının görevlendireceği bir tetkik hakimi, idare ve vergi 
mahkemelerinde ise mahkeme  başkanı veya görevlendireceği bir üye tarafından:                
    a) Görev ve yetki,                     
    b) İdari merci tecavüzü,         
    c) Ehliyet,                            
    d) İdari davaya konu olacak kesin ve yürütülmesi gereken bir işlem olup olmadığı,  
    e) Süre aşımı,                         
    f) Husumet,                            
    g) 3 ve 5 inci maddelere uygun olup olmadıkları,          
    Yönlerinden sırasıyla incelenir.                     

   4. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/5 md.) Dilekçeler bu yönlerden kanuna aykırı  görülürse durum; görevli daire veya mahkemeye 
bir rapor ile bildirilir. Tek hakimle çözümlenecek dava dilekçeleri için rapor düzenlenmez ve 15 inci madde hükümleri ilgili 
hakim tarafından uygulanır. 3 üncü fıkraya göre yapılacak inceleme ve bu fıkra ile 5 inci fıkraya göre yapılacak işlemler 
dilekçenin alındığı   tarihten itibaren en geç onbeş gün içinde sonuçlandırılır.      
    5. İlk incelemeyi yapanlar, bu noktalardan kanuna aykırılık görmezler veya  daire veya mahkeme tarafından ilk inceleme 
raporu yerinde görülmezse, tebligat  işlemi yapılır.                                                                 
    6. Yukarıdaki hususların ilk incelemeden sonra tespit edilmesi halinde de davanın her safhasında 15 nci madde hükmü 
uygulanır.                   
 
    İlk inceleme üzerine verilecek karar:    
    Madde 15 - 1. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/6 md.) Danıştay veya idare ve vergi mahkemelerince yukarıdaki maddenin 3 üncü
 fıkrasında yazılı hususlarda kanuna  aykırılık görülürse, 14 üncü maddenin;               
    a) 3/a bendine göre adli ve askeri yargının görevli olduğu konularda açılan davaların reddine; idari yargının görevli 
olduğu konularda ise görevli veya yetkili olmayan mahkemeye açılan davanın görev veya yetki yönünden reddedilerek dava 
dosyasının görevli veya yetkili mahkemeye gönderilmesine,       
    b) 3/c, 3/d ve 3/e bentlerinde yazılı hallerde davanın reddine,        
    c) 3/f bendine göre, davanın hasım gösterilmeden veya yanlış hasım gösterilerek açılması halinde, dava dilekçesinin 
tespit edilecek gerçek hasma tebliğine,                           
    d) 3/g bendinde yazılı halde otuzgün içinde 3 ve 5 inci maddelere uygun şekilde yeniden düzenlenmek veya noksanları 
tamamlanmak yahut (c) bendinde yazılı hallerde, ehliyetli olan şahsın avukat olmayan vekili tarafından dava açılmış ise 
otuz gün içinde bizzat veya bir avukat vasıtasıyla dava açılmak üzere dilekçelerin reddine,               
    e) 3/b bendinde yazılı halde dilekçelerin görevli idare merciine tevdiine,  
    Karar verilir.   
    2. Dilekçelerin görevli mercie tevdii halinde, Danıştaya veya ilgili mahkemeye başvurma tarihi, merciine başvurma tarihi 
olarak kabul edilir.     
    3. Dilekçelerin 3 ncü maddeye uygun olmamaları dolayısıyla reddi halinde yeni dilekçeler için ayrıca harç alınmaz.  
    4. (Değişik: 10/6/1994 - 4001/7 md.) İlk inceleme üzerine Danıştay veya  mahkemelerce verilen; bu maddenin 1/a bendinde 
belirtilen idari yargının görevli olduğu konularda davanın görev ve yetki yönünden reddine ilişkin kararlarla, 1/c bendinde 
yazılı gerçek hasma tebliğ ve 1/d bendindeki dilekçe red kararları dışında, kararın düzeltilmesi veya temyiz yoluna; tek hakim 
kararına karşı ise itiraz yoluna başvurulabilir.                   
    5. (Ek: 5/4/1990 - 3622/6 md.) 1 inci fıkranın (d) bendine göre dilekçenin  reddedilmesi üzerine, yeniden verilen dilekçelerde 
aynı yanlışlıklar yapıldığı  takdirde dava reddedilir.                                                       
    Tebligat ve cevap verme:                   
    Madde 16 - 1. Dava dilekçelerinin ve eklerinin birer örneği davalıya, davalının vereceği savunma davacıya tebliğ olunur.  
    2. Davacının ikinci dilekçesi davalıya, davalının vereceği ikinci savunma da davacıya tebliğ edilir. Buna karşı davacı cevap 
veremez. Ancak, davalının ikinci savunmasında, davacının cevaplandırmasını gerektiren hususlar bulunduğu, davanın
görülmesi sırasında anlaşılırsa, davacıya cevap vermesi için bir süre verilir.  
    3. Taraflar, yapılacak tebliğlere karşı, tebliğ tarihinden itibaren otuz gün içinde cevap verebilirler. Bu süre, ancak haklı 
sebeplerin bulunması halinde,   taraflardan birinin isteği üzerine görevli mahkeme kararı ile otuz günü geçmemek ve bir defaya
 mahsus olmak üzere uzatılabilir. Sürenin geçmesinden sonra yapılan uzatma talepleri kabul edilmez.                     
    4. Taraflar, sürenin geçmesinden sonra verecekleri savunmalara veya ikinci  dilekçelere dayanarak hak iddia edemezler.  
    5. (Değişik: 10/6/1994 - 4001/8 md.) Davalara ilişkin işlem dosyalarının   aslı veya onaylı örneği idarenin savunması ile birlikte, 
Danıştay veya ilgili   mahkeme başkanlığına gönderilir.                                     
    Duruşma:                                
    Madde 17 - 1. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/7 md.) Danıştay ile idare ve vergi  mahkemelerinde açılan iptal ve beş milyon 
lirayı aşan tam yargı davaları ile tarh edilen vergi, resim ve harçlarla benzeri mali yükümler ve bunların zam ve  cezaları 
toplamı beş milyon lirayı aşan vergi davalarında, taraflardan birinin  isteği üzerine duruşma yapılır.              
    2. Temyiz ve itirazlarda duruşma yapılması tarafların istemine ve Danıştay  veya ilgili bölge idare mahkemesi kararına bağlıdır. 
    3. Duruşma talebi, dava dilekçesi ile cevap ve savunmalarda yapılabilir.    
    4. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/7 md.) 1 ve 2 nci fıkralarda yer alan kayıtlara bağlı olmaksızın Danıştay, mahkeme ve hakim 
kendiliğinden duruşma yapılmasına   karar verebilir.                                                                
    5. Duruşma davetiyeleri duruşma gününden en az otuz gün önce taraflara gönderilir.        
 
    Duruşmalara ilişkin esaslar:                                                
    Madde 18 - 1. Duruşmalar açık olarak yapılır. Genel ahlakın veya kamu güvenliğinin gerekli kıldığı hallerde, görevli daire 
veya mahkemenin kararı ile, duruşmanın bir kısmı veya tamamı gizli olarak yapılır.     
    2. Duruşmaları başkan yönetir.                                              
    3. Duruşmalarda taraflara ikişer defa söz verilir. Taraflardan yalnız biri  gelirse onun açıklamaları dinlenir; hiç biri gelmezse
 duruşma açılmaz, inceleme evrak üzerinde yapılır.                                                         
    4. Danıştayda görülen davaların duruşmalarında savcının bulunması şarttır.  Taraflar dinlendikten sonra savcı yazılı 
düşüncesini açıklar. Bundan sonra taraflara son olarak ne diyecekleri sorulur ve duruşmaya son verilir.             
    5. Duruşmalı işlerde savcılar, keşif, bilirkişi incelemesi veya delil tespiti yapılmasını yahut işlem dosyasının getirtilmesini 
istedikleri takdirde, bu   istekleri görevli daire veya kurul tarafından kabul edilmezse, işin esası hakkında ayrıca yazılı olarak 
düşünce bildirirler.                                 
    Duruşmalı işlerde karar verilmesi:                                          
    Madde 19 - (Değişik birinci cümle: 10/6/1994 - 4001/9 md.) Duruşma yapıldıktan sonra en geç onbeş gün içinde karar verilir. 
Ara kararı verilen hallerde,   bu kararın yerine getirilmesi üzerine, dosyalar öncelikle incelenir.            
    Dosyaların incelenmesi:                                                 
    Madde 20 - 1. Danıştay ile idare ve vergi mahkemeleri, bakmakta oldukları   davalara ait her çeşit incelemeleri kendiliklerinden 
yaparlar. Mahkemeler belirlenen süre içinde lüzum gördükleri evrakın gönderilmesini ve her türlü bilgilerin verilmesini 
taraflardan ve ilgili diğer yerlerden isteyebilirler. Bu husustaki kararların, ilgililerce, süresi içinde yerine getirilmesi mecburidir. 
Haklı sebeplerin bulunması halinde bu süre, bir defaya mahsus olmak üzere uzatılabilir.   
    2. Taraflardan biri ara kararının icaplarını yerine getirmediği takdirde, bu durumun verilecek karar üzerindeki etkisi mahkemece
 önceden takdir edilir ve    ara kararında bu husus ayrıca belirtilir.                                        
    3. Ancak, istenen bilgi ve belgeler Devletin güvenliğine veya yüksek menfaatlerine veya Devletin güvenliği ve yüksek 
menfaatleriyle birlikte yabancı  devletlere de ilişkin ise, Başbakan veya ilgili bakan, gerekçesini bildirmek suretiyle, 
söz konusu bilgi ve belgeleri vermeyebilir.                            
    (Ek Cümle: 10/6/1994 - 4001/10 md.) Verilmeyen bilgi ve belgelere dayanılarak ileri sürülen savunmaya göre karar verilemez.  
    4. (Mülga: 10/6/1994 - 4001/10 md.)                                         
    5. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/8 md.) Danıştay, bölge idare, idare ve vergi   mahkemelerinde dosyalar, bu Kanun ve 
diğer kanunlarda belirtilen öncelik veya   ivedilik durumları ile Danıştay için Başkanlar Kurulunca; (1) diğer mahkemeler  
için Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca konu itibariyle tespit edilip Resmi  Gazete'de ilan edilecek öncelikli işler 
gözönünde bulundurulmak suretiyle geliş tarihlerine göre incelenir ve tekemmül ettikleri sıra dahilinde bir karara bağlanır. 
Bunların dışında kalan dosyalar ise tekemmül ettikleri sıraya göre ve tekemmül tarihinden itibaren en geç altı ay içinde 
sonuçlandırılır.               
    Sonradan ibraz olunan belgeler:                                             
    Madde 21 - Dilekçeler ve savunmalarla birlikte verilmeyen belgeler, bunların vaktinde ibraz edilmelerine imkan bulunmadığına 
mahkemece kanaat getirilirse,   kabul ve diğer tarafa tebliğ edilir. Bu belgeler duruşmada ibraz edilir ve diğer taraf cevabını
 hemen verebileceğini beyan eder veya cevap vermeye lüzum görmezse, ayrıca tebliğ edilmez.         
    Davaların karara bağlanması:                                                
    Madde 22 - 1. Konular aydınlandığında meseleler sırasıyla oya konulur ve karara bağlanır.  
    2. 15 nci maddede sayılan sebeplerden biri ile veya yargılama usullerine   ilişkin meselelerde azınlıkta kalanlar işin esası 
hakkında da oylarını kullanırlar. Azınlıkta kalanların görüşleri, kararların altına yazılır.   
    Tutanaklar:                                                      
    Madde 23 - Her dava dosyası için görüşmelere katılan başkan ve üyelerin, Danıştayda düşünce veren savcının, tetkik 
hakiminin ve tarafların ad ve soyadlarını, incelenen dosya numarasını, kısaca dava konusunu ve verilen kararın neticesini, 
çoğunlukta ve azınlıkta bulunanları gösteren bir tutanak düzenlenir. Bu   tutanaklar görüşmelere katılanlar tarafından aynı 
toplantıda imzalanır ve dosyalarında saklanır.                                                               
 
    Kararlarda bulunacak hususlar:                                              
    Madde 24 - Kararlarda:                 
    a) Tarafların ve varsa vekillerinin veya temsilcilerinin ad ve soyadları yahut unvanları ve adresleri,      
    b) Davacının ileri sürdüğü olayların ve dayandığı hukuki sebeplerin özeti   istem sonucu ile davalının savunmasının özeti,  
    c) (Değişik: 10/6/1994 - 4001/11 md.) Danıştayda görülen davalarda tetkik   hakimi ve savcının ad ve soyadları ile düşünceleri,  
    d) Duruşmalı davalarda duruşma yapılıp yapılmadığı, yapılmış ise hazır bulunan taraflar ve vekil veya temsilcilerinin ad ve 
soyadları,                     
    e) Kararın dayandığı hukuki sebepler ile gerekçesi ve hüküm:tazminat davalarında hükmedilen tazminatın miktarı,   
    f) Yargılama giderleri ve hangi tarafa yükletildiği,              
    g) Kararın tarihi ve oybirliği ile mi, oyçokluğu ile mi verildiği,    
    h) Kararı veren mahkeme başkan ve üyelerinin veya hakiminin ad ve soyadları 
ve imzaları ve varsa karşı oyları,                                              
----------------------                                                          
(1) Bu fıkrada yer alan "...Başkanlık Kurulunca" ibaresi, 10/6/1994 tarih ve    4001 sayılı Kanunun 10 uncu maddesiyle metne 
işlendiği şekilde değiştirilmiştir.                              
    ı) Kararı veren dairenin veya mahkemenin adı ve dosyanın esas ve karar numarası,            
    Belirtilir.                                                          
 
    Kararların saklanması ve tebliği:                     
    Madde 25 - Kararın mahkeme başkanı ve üyeleri veya hakimi tarafından imzalı asıllarından biri, karar dosyasına, 
diğeri de dava dosyasına konur; mahkeme mührü ve başkan yahut hakim, Danıştayda daire veya kurul başkanı veya 
görevlendireceği bir üye imzasıyla tasdikli birer örneği de taraflara tebliğ edilir.        
    Tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik:       
    Madde 26 - 1. Dava esnasında ölüm veya herhangi bir sebeple tarafların kişilik veya niteliğinde değişiklik olursa, davayı 
takip hakkı kendisine geçenin   başvurmasına kadar; gerçek kişilerden olan tarafın ölümü halinde, idarenin mirasçılar 
aleyhine takibi yenilemesine kadar dosyanın işlemden kaldırılmasına ilgili mahkemece karar verilir. Dört ay içinde yenileme 
dilekçesi verilmemiş ise, varsa yürütmenin durdurulması kararı kendiliğinden hükümsüz kalır.     
    2 Yalnız öleni ilgilendiren davalara ait dilekçeler iptal edilir.           
    3. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/9 md.) Davacının gösterdiği adrese tebligat yapılamaması halinde, yeni adresin bildirilmesine 
kadar dava dosyası işlemden kaldırılır ve varsa yürütmenin durdurulması kararı kendiliğinden hükümsüz kalır. Dosyanın 
işlemden kaldırıldığı tarihten başlayarak bir yıl içinde yeni adres   bildirilmek suretiyle yeniden işleme konulması istenmediği 
takdirde, davanın  açılmamış sayılmasına karar verilir.        
    4. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/9 md.) Dosyaların işlemden kaldırılmasına ve davanın açılmamış sayılmasına dair kararlar diğer 
tarafa tebliğ edilir.         
    Yürütmenin durdurulması:                                
    Madde 27 - (Değişik: 10/6/1994 - 4001/12 md.) 1. Danıştayda veya idari mahkemelerde dava açılması dava edilen idari 
işlemin yürütülmesini durdurmaz.      
    2. Danıştay veya idari mahkemeler, idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkansız zararların doğması ve 
idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda gerekçe göstererek yürütmenin 
durdurulmasına karar verebilirler.                                          
    3. Vergi mahkemelerinde, vergi uyuşmazlıklarından doğan davaların açılması, tarh edilen vergi, resim ve harçlar ile benzeri 
mali yükümlerin ve bunların zam ve cezalarının dava konusu edilen bölümünün tahsil işlemlerini durdurur. Ancak, 26 ncı 
maddenin 3 üncü fıkrasına göre işlemden kaldırılan vergi davası dosyalarında tahsil işlemi devam eder. Bu şekilde işlemden
 kaldırılan dosyanın yeniden işleme konulması ile ihtirazi kayıtla verilen beyannameler üzerine yapılan işlemlerle tahsilat 
işlemlerinden dolayı açılan davalar,tahsil işlemini durdurmaz.
Bunlar hakkında yürütmenin durdurulması istenebilir.                            
    4. Yürütmenin durdurulması istemli davalarda 16 ncı maddede yazılı süreler  kısaltılabileceği gibi, tebliğin memur eliyle 
yapılmasına da karar verilebilir. 
    5. Yürütmenin durdurulması kararları teminat karşılığında verilir; ancak,   durumun gereklerine göre teminat aranmayabilir. 
Taraflar arasında teminata   ilişkin olarak çıkan anlaşmazlıklar, yürütmenin durdurulması hakkında karar veren daire, mahkeme 
veya hakim tarafından çözümlenir. İdareden ve adli yardımdan faydalanan kimselerden teminat alınmaz.     
    6. Yürütmenin durdurulması istemleri hakkında verilen kararlar; Danıştay    dava dairelerince  verilmişse konusuna göre
 İdari veya Vergi Dava Daireleri Genel Kurullarına, bölge idare mahkemesi kararlarına karşı en yakın bölge  idare mahkemesine,
idare ve vergi mahkemeleri ile tek hakim tarafından verilen  kararlara karşı bölge idare mahkemesine, çalışmaya  ara verme 
süresi içinde ise idare ve vergi mahkemeleri tarafından verilen kararlara en yakın nöbetçi mahkemeye veya kararı veren 
hakimin katılmadığı nöbetçi mahkemeye, kararın tebliğini izleyen günden itibaren yedi gün içinde bir defaya mahsus olmak 
üzere itiraz edilebilir. İtiraz edilen merciler, dosyanın kendisine gelişinden itibaren yedi  gün içinde karar vermek zorundadır. 
İtiraz üzerine verilen kararlar kesindir.   
    7. Yürütmenin durdurulması kararı verilen dava dosyaları öncelikle incelenir ve karara bağlanır.
 
    Kararların sonuçları:             
    Madde 28 - 1.(Değişik:10/6/1994-4001/13 md.)            
    Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerinin esasa ve   yürütmenin durdurulmasına ilişkin kararlarının 
icaplarına göre idare,gecikmeksizin işlem tesis etmeye veya eylemde bulunmaya mecburdur.Bu süre hiçbir şekilde  kararın 
idareye tebliğinden başlayarak otuz günü geçemez.Ancak,haciz veya ihtiyati haciz uygulamaları ile ilgili davalarda verilen 
kararlar hakkında,bu kararların kesinleşmesinden sonra idarece işlem tesis edilir.        
 
    2. (Değişik:10/6/1994-4001/13 md.)                                          
    Tam yargı davaları hakkındaki kararlardan belli bir miktarı içerenler genel hükümler dairesinde infaz ve icra olunur.           
    3. Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemeleri kararlarına göre işlem tesis edilmeyen veya eylemde
 bulunulmayan hallerde idare aleyhine Danıştay ve ilgili idari mahkemede maddi ve manevi tazminat davası açılabilir.  
    4. Mahkeme kararlarının (otuz) (1) gün içinde kamu görevlilerince kasten   yerine getirilmemesi halinde ilgili, idare aleyhine 
dava açabileceği gibi,kararı yerine getirmeyen kamu görevlisi aleyhine de tazminat davası açılabilir.        
    5. Vergi uyuşmazlıklarına ilişkin mahkeme kararlarının idareye tebliğinden  sonra bu kararlara göre tespit edilecek vergi,
 resim, harçlar ve benzeri mali   yükümler ile zam ve cezaların miktarı ilgili idarece mükellefe bildirilir.      
    6. Tazminat ve vergi davalarında kararın idareye tebliğinden itibaren infazın gecikmesi sebebiyle idarece kanuni gecikme 
faizi ödenir.                    
 
    Açıklama:                                         
    Madde 29 - 1. Danıştay, bölge idare mahkemeleri, idare ve vergi mahkemelerince verilen kararlar yeterince açık değilse,
yahut birbirine aykırı hüküm fıkralarını taşıyorsa, taraflardan her biri kararın açıklanmasını veya aykırılığın giderilmesini 
isteyebilir.                                                      

(1) Bu fıkrada yer alan "...altmış" kelimesi,10/6/1994 tarih ve 4001 sayılı Ka    nunun 13 üncü maddesiyle "otuz" olarak 
değiştirilmiş ve metne işlenmiştir.          
 
    2. Açıklama dilekçeleri karşı taraf sayısından bir nüsha fazla verilir.   
    3. Kararı vermiş olan daire veya mahkeme işi inceler ve gerek görürse dilekçenin bir örneğini, belirleyeceği süre içinde
 cevap vermek üzere, karşı tarafa  tebliğ eder, cevap iki nüsha olarak verilir. Bunlardan biri, açıklama veya aykırılığın 
kaldırılmasını isteyen tarafa gönderilir.                               
    4. Görevli daire veya mahkemenin bu husustaki kararı, taraflara tebliğ olunur.                             
    5. Açıklama veya aykırılığın kaldırılması, kararın yerine getirilmesine kadar istenebilir.              
    Yanlışlıkların düzeltilmesi:                                                
    Madde 30 - 1. İki tarafın adı ve soyadı ile sıfatı ve iddiaları sonucuna   ilişkin yanlışlıklar ile hüküm fıkrasındaki hesap 
yanlışlıklarının düzeltilmesi de istenebilir.                                                                 
    2. 29 ncu maddenin son fıkrası dışında kalan hükümleri, bu istekler hakkında da uygulanır. 
    3. Yanlışlıkların düzeltilmesine karar verilirse, düzeltme ilamın altına yazılır.                                                                          
    Hukuk Usulü Muhakemeleri kanunu ile Vergi Usul Kanununun uygulanacağı haller:        
    Madde 31 - 1. Bu Kanunda hüküm bulunmayan hususlarda; hakimin davaya bakmaktan memnuiyeti ve reddi, ehliyet, 
üçüncü şahısların davaya katılması, davanın   ihbarı, tarafların vekilleri, feragat ve kabul, teminat, mukabil dava, bilirkişi, 
keşif, delillerin tespiti, yargılama giderleri, adli yardım hallerinde ve   duruşma sırasında tarafların mahkemenin sukünunu 
ve inzibatını bozacak hareketlerine karşı yapılacak işlemlerde Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümleri uygunlanır.
 (Ek cümle: 5/4/1990 - 3622/11 md.;Değişik:10/6/1994-4001/14 md.)      
    Ancak, davanın ihbarı ve bilirkişi seçimi Danıştay, mahkeme veya hakim   tarafından re'sen yapılır.       
    2. Bu Kanun ve yukarıdaki fıkra uyarınca Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununa  atıfta bulunulan haller saklı kalmak üzere, 
vergi uyuşmazlıklarının çözümünde   Vergi Usul Kanununun ilgili hükümleri uygulanır.             
                                   İKİNCİ BÖLÜM                                 
      İdari Davalarda Yetki ve Bağlantı ile Görevsizlik ve Yetkisizliklik       
                            Hallerinde Yapılacak İşlemler                       
    İdari davalarda genel yetki:                                   
    Madde 32 - 1. Göreve ilişkin hükümler saklı kalmak şartıyla bu Kanunda veya özel kanunlarda yetkili idare mahkemesinin 
gösterilmemiş olması halinde, yetkili idare mahkemesi, dava konusu olan idari işlemi veya idari sözleşmeyi yapan idari merciin 
bulunduğu yerdeki idare mahkemesidir.                                   
    2. Bu Kanunun uygulanmasında yetki kamu düzenindendir. (Mülga:İkinci cümle: (10/6/1994-4001/15 md.)        
    Kamu görevlileri ile ilgili davalarda yetki:                                
    Madde 33 - 1. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/12 md.) Kamu görevlilerinin atanması ve nakilleri ile ilgili davalarda yetkili mahkeme, 
kamu görevlilerinin yeni veya eski görev yeri idare mahkemesidir.                                                                                            
    2. Kamu görevlilerinin görevlerine son verilmesi, emekli edilmeleri veya görevden uzaklaştırılmaları ile ilgili davalarda 
yetkili mahkeme, kamu görevlisinin son görev yaptığı yer idare mahkemesidir.    
    3. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/12 md.) Kamu görevlilerinin görevle ilişkisinin kesilmesi sonucunu doğurmayan disiplin 
cezaları ile ilerleme, yükselme, sicil,  intibak ve diğer özlük ve parasal hakları ve mahalli idarelerin organları ile bu organların 
üyelerinin geçici bir tedbir olarak görevden uzaklaştırılmalarıyla   ilgili davalarda yetkili mahkeme ilgilinin görevli bulunduğu 
yer idare mahkemesidir.                                   
    Taşınmaz mallara ilişkin davalarda yetki:           
    Madde 34 - (Değişik:10/6/1994-4001/16 md.)      
    1 - İmar, kamulaştırma, yıkım, işgal, tahsis, ruhsat ve iskan gibi taşınmaz mallarla ilgili mevzuatın uygulanmasında veya 
bunlara bağlı her türlü haklara   veya kamu mallarına ilişkin idari davalarda yetkili mahkeme taşınmaz malların   bulunduğu 
yer idare mahkemesidir.                                               
    2 - Köy,belediye ve özel idareleri ilgilendiren mevzuatın uygulanmasına   ilişkin davalarla sınır uyuşmazlıklarında yetkili 
mahkeme,mülki idari birimin,  köy,belediye veya mahallenin bulunduğu yahut yeni bağlandığı yer idare mahkemesidir.   
    Taşınır mallara ilişkin davalarda yetki:                                
    Madde 35 - (Değişik: 5/4/1990 - 3622/13 md.)            
    Taşınır mallara ilişkin davalarda yetkili mahkeme, taşınır malın bulunduğu  yer idare mahkemesidir.       
 
    Tam yargı davalarında yetki:                                                
    Madde 36 - İdari sözleşmelerden doğanlar dışında kalan tam yargı davalarında yetkili mahkeme, sırasıyla:    
    a) Zararı doğuran idari uyuşmazlığı çözümlemeye yetkili,                    
    b) Zarar, bayındırlık ve ulaştırma gibi bir hizmetten veya idarenin herhangi bir eyleminden doğmuş ise, hizmetin görüldüğü 
veya eylemin yapıldığı yer,       
    c) Diğer hallerde davacının ikametgahının bulunduğu yer.             
    İdari mahkemesidir.                                                         
    Vergi uyuşmazlıklarında yetki:                                              
    Madde 37 - Bu Kanununa göre vergi uyuşmazlıklarında yetkili mahkeme:        
    a) Uyuşmazlık konusu vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümleri tarh ve tahakkuk ettiren, zam ve cezaları kesen,                     
    b) (Ek:10/6/1994-4001/17 md.) Gümrük Kanununa göre alınması gereken vergilerle Vergi Usul Kanunu ğereğince şikayet 
yoluyla vergi düzeltme taleplerinin   reddine ilişkin işlemlerde;vergi,resim,harç ve benzeri mali yükümleri tarh ve   tahakkuk 
-------------------------                                                       
(1) Madde başlığı,10/6/1994 tarih ve 4001 sayılı Kanunun 16 ncı maddesiyle metne   işlendiği şekilde değiştirilmiştir.              
    c) Amme Alacaklarının Tahsil Usulu Kanunun uygulanmasında,ödeme emrini düzeneyen,(1)   
    d) Diğer uyuşmazlıklarda dava konusu işlemi yapan,(1)              
    Dairenin bulunduğu yerdeki vergi mahkemesidir.                          
    Bağlantılı davalar:                                          
    Madde 38 - 1. (Ek:10/6/1994-4001/18 md.) Aynı maddi veya hukuki sebepten  doğan ya da biri hakkında verilecek hüküm,
diğerini etkileyecek nitelikte olan   davalar bağlantılı davalardır.         
    2. İdare mahkemesi, vergi mahkemesi veya Danıştaya veya birden fazla idare  veya vergi mahkemelerine açılmış bulunan
 davalarda bağlantının varlığına taraflardan birinin isteği üzerine veya doğrudan doğruya mahkemece karar verilir.    
    3. Bağlantılı davalardan birinin Danıştayda bulunması halinde dava dosyası  
Danıştaya gönderilir.                                                           
    4. Bağlantılı davalar, değişik bölge idare mahkemesinin yargı çevrelerindeki mahkemelerde bulunduğu takdirde dosyalar 
Danıştaya gönderilir.                  
    5. Bağlantılı davalar aynı bölge idare mahkemesinin yargı çerçevesindeki    mahkemelerde bulunduğu takdirde dosyalar 
o yer bölge idare mahkemesine gönderilir.(2)          
    Bağlantının Danıştayca incelenmesi:                          
    Madde 39 - 1. Danıştayın dava konusu uyuşmazlığı incelemeye yetkili dairesi, bağlantılı dava dosyalarını öncelikle ve 
ivedilikle inceler ve karar verir.     
    2. Danıştay bağlantının bulunduğuna karar verdiği takdirde:                 
    a) (Değişik: 5/4/1990 - 3622/14 md.) Davalardan biri Danıştayda açılmış ve  çözümlenmesi Danıştayın görevine dahil bir
uyuşmazlıkla ilgili ise, davaların   tümü Danıştayda görülür ve durum ilgili mahkemelere ve taraflara bildirilir.    
    b) Davaların çözümlenmesi, ayrı bölge idare mahkemesinin yargı çevresindeki idare veya vergi mahkemelerinin görevlerine 
giren uyuşmazlıklarla ilgili ise Danıştayın ilgili dairesi yetkili mahkemeyi kararında belirtir ve dosyaları bu mahkemeye 
göndererek diğer mahkemeye veya mahkemelere durumu bildirir. Yetkili  mahkeme de durumu ilgililere duyurur.   
    c) (Değişik:10/6/1994-4001/19 md.) Danıştayca verilen karar bağlantı bulunmadığı yolunda ise, dosyalar İlgili mahkemelere 
geri gönderilir.             
    Bağlantının Bölge İdare Mahkemesince incelenmesi:                
    Madde 40 - 1.  Bölge idare mahkemesi bağlantılı dava dosyalarını öncelikle  ve ivedilikle inceler ve kararını verir. Bölge idare
 mahkemesince verilen karar, bağlantının bulunduğu yolunda ise, yetkili mahkeme kararda belirtilmek suretiyle dosyalar 
yetkili mahkemeye gönderilir. Durum ayrıca diğer mahkemeye de duyurulur. Yetkili kılınan mahkeme durumu ilgililere bildirir.
    2. Bölge idare mahkemesince verilen karar bağlantı olmadığı yolunda ise,    dosyalar ilgili mahkemelere geri gönderilir.  
-----------------                                                               
(1)  Bu maddedeki mevcut (b) ve (c) bentleri,10/6/1994 tarih ve 4001 sayılı Ka nunun 17 nci maddesiyle (c) ve (d) olarak 
değiştirilmiştir.                
(2)  Bu maddedeki mevcut (1),(2),(3) ve (4) olan fıkra numaraları,10/6/1994   tarih ve 4001 sayılı Kanunun 18 inci maddesiyle, 
(2),(3),(4) ve (5) olarak   değiştirilmiştir.             
    Bağlantının mahkemelerce kabul edilmemesi:                      
    Madde 41 - Bağlantı iddiaları mahkemelerce kabul edilmediği takdirde, bu hususta verilen ara kararı taraflara tebliğ edilir. 
Taraflar, tebliğ tarihini izleyen onbeş gün içerisinde, aynı yargı çevresindeki mahkemeler için o yer bölge idare mahkemesine, 
38 nci maddenin 2 ve 3 ncü fıkrasındaki durumlarla ilgili davalar için Danıştaya başvuruda bulunabilirler. Başvuru üzerine 
bölge idare mahkemesi veya Danıştay görevli dairesince durum, yukarıdaki maddelerde yazılı  usullere göre incelenerek karara 
bağlanır.                                      

    Bağlantılı davalarla ilgili diğer esaslar:                                  
    Madde 42 - 1. Bağlantının varlığı yolunda idare ve vergi mahkemelerince veya bu konuda yapılacak itiraz üzerine bölge 
idare mahkemesi veya Danıştayca bağlantı hakkında karar verilinceye kadar usuli işlemler durur.                       
    2. Bağlantıya ilişkin işlemler sonuçlandırıldıktan sonra bu davalara bakmakla yetkili kılınan mahkeme veya Danıştay, 
davalara bırakıldığı yerden devam  eder.               
    3. Bağlantının bulunup bulunmadığı yolundaki bölge idare mahkemesi ve Danıştay kararları kesindir.  
    Görevsizlik ve yetkisizlik hallerinde yapılacak işlem:                      
    Madde 43 - 1. İdare ve vergi mahkemeleri, idari yargının görev alanına giren bir davada görevsizlik veya yetkisizlik 
sebebiyle davanın reddine karar verirlerse dosyayı Danıştaya veya görevli ve yetkili idare veya vergi mahkemesine  
 gönderirler.                                                                    
    a) Görevsizlik sebebiyle gönderilen dosyalarda Danıştay, davayı görevi içinde görmezse dosyanın yetkili ve görevli
 mahkemeye gönderilmesine karar verir.   
    b) Görevsizlik veya yetkisizlik sebebiyle dosyanın gönderildiği mahkeme kendisini görevsiz veya yetkisiz gördüğu takdirde, 
söz konusu mahkeme ile ilk görevsizlik veya yetkisizlik kararını veren mahkeme aynı bölge idare mahkemesinin 
yargı çevresinde ise, uyuşmazlık bölge idare mahkemesince, aksi halde Danıştayca çözümlenir.                            
    2. Görev ve yetki uyuşmazlıklarında Danıştay ve bölge idare mahkemesince verilen kararlar ilgili mahkemelere bildirilir ve 
bu husus taraflara tebliğ olunur.                                                                            
    3. Danıştay ve bölge idare mahkemesince görev ve yetki uyuşmazlıkları ile   ilgili olarak verilen kararlar kesindir.  
    4. Bu madde hükümleri gereğince verilen kararlar ile görevli ve yetkili kılınan mahkemeye yeniden dava açılması halinde 
harç alınmaz.                     
    5. (Mülga: 5/4/1990 - 3622/27 md.)                 
 
    Merci tayini:             
    Madde 44 - 1. Yetkili mahkemenin bir davaya bakmasına fiili veya hukuki bir engel çıktığı veya iki mahkemenin yargı 
çevresi sınırlarında tereddüt edildiği  veya iki mahkemenin de aynı davaya bakmaya yetkili olduklarına karar verdikleri 
hallerde dava dosyaları, tarafların veya mahkemelerin istemi üzerine merci tayini için:                                                                        
    a) Uyuşmazlığın aynı yargı çevresindeki mahkeme veya mahkemeler arasında  çıkması halinde, o yargı çevresindeki bölge
 idare mahkemesine,                  
    b) Sair hallerde Danıştaya,                 
    Gönderilir.                                                 
    2. Danıştay ve bölge idare mahkemesi görevli ve yetkili mahkemeyi kararlaştırır.                                                                          
    3. Danıştay ve bölge idare mahkemesinin bu konuda vereceği kararlar kesindir.            

                                  ÜÇÜNCÜ BÖLÜM                                  
                          Kararlara Karşı Başvuru Yolları                       
    İtiraz:                                         
    Madde 45 - 1. İdare ve vergi mahkemelerinin tek hakimli olarak verdiği nihai kararlara, başka kanunlarda aksine hüküm 
bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine itiraz edilebilir.          
    2. İdare ve vergi mahkemelerinin tek hakimli olarak verdiği nihai kararlara karşı tebliğ tarihini izleyen otuz gün içinde i
tiraz edilebilir.                
    3. İtiraz, temyizin şekil ve usullerine tabidir.                            
    4. Bölge idare mahkemesi evrak üzerinde yaptığı inceleme sonunda, maddi vakıalar hakkında edinilen bilgiyi yeter görürse 
veya itiraz sadece hukuki noktalara ilişkin ise veya itiraz olunan karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise işin 
esası hakkında karar verir. Aksi halde gerekli inceleme ve tahkikatı kendisi yaparak esas hakkında yeniden karar verir. 
(Ek cümle: 5/4/1990 3622/15 md.) Ancak, ilk inceleme üzerine verilen kararlara karşı yapılan itirazı haklı bulduğu veya davaya 
görevsiz hakim tarafından bakılmış olması hallerinde  kararı bozmakla birlikte dosyayı geri gönderir, bölge idare 
mahkemesinin bu kararları kesindir.              
    5. Bölge idare mahkemesinin kararları kesindir; temyiz yoluna başvurulamaz. 
    6. Tek hakimli mahkemede hüküm veren hakim, aynı davanın itiraz yoluyla bölge idare mahkemesince incelenmesinde 
bulunamaz.                                 
    Temyiz:                        
    Madde 46 - (Değişik: 5/4/1990 - 3622/16 md.)             
    1. Danıştay dava daireleri ile idare ve vergi mahkemelerinin nihai kararları, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa 
dahi Danıştayda temyiz edilebilir.    
    2. (Değişik:10/6/1994-4001/20 md.) Özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde,Danıştay dava daireleri ile idare 
ve vergi mahkemelerinin nihai kararlarına karşı tebliğ tarihini izleyen otuz gün içinde Danıştayda temyiz yoluna başvurulabilir. 

    Temyiz edilemeyecek kararlar:                                               
    Madde 47 - İdare ve vergi mahkemelerinin tek hakimle verdiği kararlar temyiz edilemez. (İkinci cümle mülga: 5/4/1990 - 
3622/27 md.)                          
    Temyiz dilekçesi:                 
    Madde 48 - (Değişik: 5/4/1990 - 3622/17 md.)             
    1. Temyiz istemleri Danıştay Başkanlığına hitaben yazılmış dilekçeler ile   yapılır.     
    2. Temyiz dilekçelerinin 3 üncü madde esaslarına göre düzenlenmesi gereklidir, düzenlenmemiş ise eksikliklerin onbeş gün 
içinde tamamlatılması hususu, kararı veren Danıştay veya mahkemece ilgiliye tebliğ olunur. Bu sürede eksiklikler
tamamlanmazsa temyiz isteminde bulunulmamış sayılmasına Danıştay veya mahkemece karar verilir.                 
    3. Temyiz dilekçeleri, ilgisine göre kararı veren mahkemeye, Danıştaya veya 4 üncü maddede belirtilen mercilere verilir ve 
kararı veren mahkeme veya Danıştayca karşı tarafa tebliğ edilir. Karşı taraf tebliğ tarihini izleyen otuz gün  içinde cevap
 verebilir. Cevap veren, kararı süresinde temyiz etmemiş olsa bile  düzenleyeceği dilekçesinde, temyiz isteminde bulunabilir.
 Bu takdirde bu dilekçeler temyiz dilekçesi yerine geçer.                                            

    4.(Değişik:10/6/1994-4001/21 md.)  Kararı veren Danıştay veya mahkeme, cevap dilekçesi verildikten veya cevap süresi 
geçtikten sonra dosyayı dizi listesine  bağlı olarak, Danıştaya veya kurula gönderir.           
    5. Yürütmenin durdurulması isteği bulunan temyiz dilekçeleri, karşı tarafa  tebliğ edilmeden dosya ile birlikte, yürütmenin 
durdurulması istemi hakkında karar verilmek üzere kararı veren mahkemece Danıştay Başkanlığına, Danıştayın ilk derece 
mahkemesi olarak baktığı davalarda, görevli dairece konusuna göre İdari  veya Vergi Dava Daireleri Genel Kuruluna gönderilir. 
Danıştayda görevli daire   veya kurul tarafından yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verildikten sonra tebligat 
bu daire veya kurulca yapılarak dosya tekemmül ettirilir.        
    6. Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin tamamının ödenmemiş olması halinde kararı veren; mahkeme 
veya Danıştay daire başkanı tarafından verilecek onbeş günlük süre içerisinde tamamlanması, aksi halde temyizden vazgeçilmiş 
sayılacağı hususu temyiz edene yazılı olarak bildirilir. Verilen süre   içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, 
mahkeme, ilk derece mahkemesi  olarak davaya bakan Danıştay dairesi, kararın temyiz edilmemiş sayılmasına karar verir. 
Temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapılması halinde de kararı veren   mahkeme, ilk derece mahkemesi olarak davaya bakan 
Danıştay dairesi, temyiz isteminin reddine karar verir. Mahkemenin veya Danıştay dairesinin bu kararları ile bu maddenin 
2 nci fıkrasında belirtilen temyiz isteminde bulunulmamış sayılmasına ilişkin kararlarına karşı, tebliğ tarihini izleyen günden 
itibaren yedi gün  içinde temyiz yoluna başvurulabilir.                                            
    7. (Ek:10-6/1994-4001/21md.) Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harç ve giderlerin ödenmemiş olduğu,dilekçenin 3 üncü
 madde esaslarına göre düzenlenmediği ve temyizin kanuni süre geçtikten sonra yapıldığı hususlarının dosyanın gönderildiği 
Danıştayın ilgili dairesi ve kurulunca saptanması hallerinde de 2 ve 6  ncı fıkralarda sözü edilen kararlar daire ve kurulca verilir.  
    Kararın bozulması:           
    Madde 49 - 1. Temyiz incelemesi sonunda Danıştay:       
    a) Görev ve yetki dışında bir işe bakılmış olması,        
    b) Hukuka aykırı karar verilmesi,                                          
    c) Usul hükümlerine uyulmamış olunması,                   
    Sebeplerinden dolayı incelenen kararı bozar.                
    2. (Değişik: 5/4/1990-3622/18 md.) Temyiz incelenmesi sonunda karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün 
ise kararın düzeltilerek onanmasına karar verilir.                                                
    3. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/18 md.) Kararın bozulması halinde dosya, Danıştayca kararı veren mahkemeye gönderilir. 
Mahkeme, dosyayı diğer öncelikli işlere nazaran daha öncelikle inceler ve varsa gerekli tahkik işlemlerini tamamlayarak 
yeniden karar verir.                                                            
    4. Mahkeme bozmaya uymayarak eski kararında ısrar edebilir. Israr kararının ilgili tarafından temyizi halinde, dava, 
konusuna göre Danıştay İdari veya Vergi Dava Daireleri Genel Kurulunca incelenir. Danıştayın ilgili dava dairesinin kararı 
uygun görülürse mahkemenin kararı bozulur; aksi halde onanır. Danıştay İdari ve Vergi Dava Daireleri Genel Kurulları 
kararlarına uyulması zorunludur.     
    5. Kararların kısmen onaylanması ve kısmen bozulması hallerinde kesinleşen  kısım Danıştay kararında belirtilir.   
    6. (Ek: 5/4/1990 - 3622/18 md.) Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak baktığı davaların temyizen incelenmesinde de bu 
maddenin 4 üncü fıkrası hariç diğer fıkraları kıyasen uygulanır.                                                    
    Temyizen verilen karar üzerine yapılacak işlem:                             
    Madde 50 - (Değişik: 5/4/1990 - 3622/19 md.)                            
    Temyiz incelemesi sonucunda verilen karar, dosyayla birlikte kararı veren  mahkeme veya Danıştay dairesine gönderilir. Bu 
karar, dosyanın mahkeme veya Danıştay dairesine geldiği tarihten itibaren yedi gün içinde taraflara tebliğ edilir.    

    Kanun yararına bozma:                                                       
    Madde 51 - 1. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/20 md.) Bölge idare mahkemesi kararları ile idare ve vergi mahkemelerince ve 
Danıştayca ilk derece mahkemesi olarak verilip temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlardan niteliği 
bakımından yürürlükteki hukuka aykırı bir sonucu ifade edenler, ilgili bakanlıkların göstereceği lüzum üzerine veya kendiliğinden 
Başsavcı tarafından kanun yararına temyiz olunabilir.       
    2. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/20 md.) Temyiz isteği yerinde görüldüğü takdirde karar, kanun yararına bozulur. Bu bozma kararı, 
daha önce kesinleşmiş olan   mahkeme veya Danıştay kararının hukuki sonuçlarını kaldırmaz.         
    3. Bozma kararının bir örneği ilgili bakanlığa gönderilir ve Resmi Gazete'de yayımlanır.                    
    Temyiz veya itiraz istemlerinde yürütmenin durdurulması:                    
    Madde 52 - 1. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/21 md.) Temyiz veya itiraz yoluna başvurulmuş olması, hakim, mahkeme veya 
Danıştay kararlarının yürütülmesini durdurmaz. Ancak, bu kararların teminat karşılığında yürütülmesinin durdurulmasına 
temyiz istemini incelemeye yetkili Danıştay dava dairesi, kurulu veya itirazı   incelemeye yetkili bölge idare mahkemesince karar 
verilebilir.                  
    (Ek Cümle:10/6/1994 - 4001/22 md.) Davanın reddine ilişkin kararların temyizi halinde, dava konusu işlem hakkında
yürütmenin durdurulması kararı verilebilmesi 27 nci maddede öngörülen koşulun varlığına bağlıdır.      
    2. İptal davalarında teminat istenmeyebilir.                                
    3. İdareden ve adli yardımdan yararlaranlardan teminat alınmaz.             
    4. Kararın bozulması, kararın yürütülmesini kendiliğinden durdurur.         
    Yargılamanın yenilenmesi:                                                   
    Madde 53 - 1. (Değişik birinci cümle: 5/4/1990 - 3622/22 md.) Danıştay ile  bölge idare, idare ve vergi mahkemelerinden
 verilen kararlar hakkında, aşağıda  yazılı sebepler dolayısıyla yargılamanın yenilenmesi istenebilir.   
    a) Zorlayıcı sebepler dolayısıyla veya lehine karar verilen tarafın eyleminden doğan bir sebeple elde edilemeyen bir 
belgenin kararın verilmesinden sonra  ele geçirilmiş olması,                                                          
    b) Karara esas olarak alınan belgenin, sahteliğine hükmedilmiş veya sahte   olduğu mahkeme veya resmi bir makam 
huzurunda ikrar olunmuş veya sahtelik hakkındaki hüküm karardan evvel verilmiş olup da, yargılamanın yenilenmesini isteyen 
kimsenin karar zamanında bundan haberi bulunmamış olması,     
c) Karara esas olarak alınan bir ilam hükmünün, kesinleşen bir mahkeme kararıyla bozularak ortadan kalkması,    
    d) Bilirkişinin kasıtla gerçeğe aykırı beyanda bulunduğunun mahkeme kararıyla belirlenmesi,          
    e) Lehine karar verilen tarafın, karara etkisi olan bir hile kullanmış olması,        
    f) Vekil veya kanuni temsilci olmayan kimseler ile davanın görülüp karara   bağlanmış bulunması,                    
    g) Çekinmeye mecbur olan başkan, üye veya hakimin katılmasıyla karar verilmiş olması,     
    h) (Değişik:10/6/1994-4001/23 md.) Tarafları,konusu ve sebebi aynı olan bir dava hakkında verilen karara aykırı yeni bir 
kararın verilmesine neden olabilecek kanuni bir dayanak yokken, aynı mahkeme yahut başka bir mahkeme tarafından  
önceki ilamın hükmüne aykırı bir karar verilmiş bulunması.                      
    2. Yargılamanın yenilenmesi istekleri esas kararı vermiş olan mahkemece karara bağlanır.                                                                  
    3. (Değişik:10/6/1994-4001/23 md.)                                          
    Yargılamanın yenilenmesi süresi,1/h bendinde yazılı sebep için on yıl,diğer sebepler için altmış gündür.Bu süreler,dayanılan 
sebebin istemde bulunan yönünden gerçekleştiği tarihi izleyen günden başlatılarak hesaplanır.        
    Kararın düzeltilmesi:                                                       
    Madde 54 - 1. (Değişik birinci cümle: 5/4/1990 - 3622/23 md.) Danıştay dava daireleri ve İdari veya Vergi Dava Daireleri 
Genel Kurullarının temyiz üzerine  verdikleri kararlar ile bölge idare mahkemelerinin itiraz üzerine verdikleri kararlar hakkında, 
bir defaya mahsus olmak üzere kararın tebliğ tarihini izleyen  onbeş gün içinde taraflarca;                
    a) Kararın esasına etkisi olan iddia ve itirazların, kararda karşılanmamış  olması,                                                                         
    b) Bir kararda birbirine aykırı hükümler bulunması,                         
    c) Kararın usul ve kanuna aykırı bulunması,                                 
    d) (Değişik: 5/4/1990 - 3622/23 md.) Hükmün esasını etkileyen belgelerde hile ve sahtekarlığın ortaya çıkmış olması,
    Hallerinde kararın düzeltilmesi istenebilir.                                
    2. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/23 md.) Danıştay dava daireleri ve İdari veya  Vergi Dava Daireleri Genel Kurulları ile bölge
 idare mahkemeleri, kararın düzeltilmesi isteminde ileri sürülen sebeplerle bağlıdırlar.                         
    3. (Değişik:10/6/1994-4001/24 md.)                                          
    Kararın düzeltilmesi istekleri esas kararı vermiş olan daire, kurul ve bölge idare mahkemesince incelenir. Dosyanın
 incelenmesinde tetkik hakimliği yapanlar, aynı konunun düzeltme yoluyla incelenmesinde bu görevi yapamazlar.(1)    
    Yargılamanın yenilenmesine ve kararın düzeltilmesine ilişkin özel hükümler: 
    Madde 55 - 1. İsteğin ilişkin olduğu konu, diğer bir daire veya mahkemenin  görevine girmiş ise karar bu daire veya
 mahkemece verilir.                      
    2. Karşı tarafın savunması alındıktan sonra istekler incelenir ve kanunda   yazılı sebepler varsa davaya yeniden bakılarak
 karar verilir.                   
    3. (Değişik:10/6/1994-4001/25 md.) Yargılamanın yenilenmesi ve kararın düzeltilmesi istemleri,kanunda yazılı sebeplere 
dayanmıyor ise, istemin reddine   karar verilir.                                                                  
    4. Yargılamanın yenilenmesi ve kararın düzeltilmesi istemlerinde duruşma yapılması, görevli daire veya mahkemenin kararına 
bağlıdır.                       
    5. 53, 54 ve bu madde hükümleri saklı kalmak kaydıyla, yargılamanın yenilenmesinde ve kararın düzeltilmesinde bu Kanunun 
diğer hükümleri uygulanır.        

                                DÖRDÜNCÜ BÖLÜM                     
                                Çeşitli Hükümler                                
    Danıştayda çekinme ve ret:                            
    Madde 56 - 1. Davaya bakmakta olan dava dairesi başkan ve üyelerinin çekinme veya reddi halinde, bunlar hariç tutulmak
 suretiyle, o daire kurulu tamamlanarak, bu husus incelenir, çekinme veya ret istemi yerinde görülürse işin esası   hakkında
 da bu kurulca karar verilir.                                           
    2. Çekinen veya reddedilenler ikiden fazla ise bu husustaki istem, idari dava dairesi başkan ve üyeleri için İdari Dava 
Daireleri Genel Kurulunda, vergi   dava dairesi başkan ve üyeleri için Vergi Dava Daireleri Genel Kurulunda incele
nir. Çekinen veya reddedilen başkan ve üyeler bu kurullara katılamazlar. Üye  noksanı diğer dava dairelerinden tamamlanır. 
Bu kurullarca çekinme veya ret istemi kabul edildiği takdirde davanın esası hakkında da bu kurullarca karar verilir.      
    3. İdari Dava Daireleri Genel Kurulu ile Vergi Dava Daireleri Genel Kurulu  başkan ve üyelerinden bir kısmının davaya 
bakmaktan çekinmesi veya reddi halinde noksan üyelikler diğer dava dairelerinden tamamlanır.                           
--------------------                                                            
(1) Bu bendin numarası (4) iken mevcut (3) numaralı bendin yürürlükten kaldırıl    masıyla 5/4/1990 tarih ve 3622 sayılı
 Kanunun 23 üncü maddesi ile (3) olarak     değiştirilmiştir.                            

    4. İdari ve Vergi Dava Daireleri Genel Kurullarının toplanmasına engel olacak sayıda ret istemlerinde bulunulamaz 
ve çekinilemez.                         
    5. Danıştay Tetkik hakimleri ve savcıları sebeplerini bildirerek çekinebilecekleri gibi taraflarca da reddedilebilirler. Bunlar 
hakkındaki çekinme veya retistemleri davaya bakmakla görevli daire tarafından incelenerek karara bağlanır.   

    Mahkemelerde çekinme ve ret:                                                
    Madde 57 - 1. Tek hakimle görülen davalarda hakimin reddi istemi, reddedilen hakimin katılmadığı idare veya vergi 
mahkemesince incelenir.                    
    2. İtiraz üzerine veya doğrudan davaya bakmakta olan bölge idare mahkemesi  ile idare ve vergi mahkemesi başkan ve
 üyelerinin reddi istemi, reddedilen başkan ve üyenin katılmadığı bölge idare, idare ve vergi mahkemesince incelenir.   
    3. İdare ve vergi mahkemelerinde reddedilen başkan ve üye birden çok ise    istem bölge idare mahkemesince incelenir. 
Bölge idare mahkemelerinde reddedilen başkan veya üye birden çok ise istem Danıştayca incelenir.                      
    4. Danıştayca ve bu mahkemelerce ret istemleri yerinde görülürse için esası hakkında da karar verilir.          
    5. Davaya bakmaktan çekinme halinde diğer bir hakimin görevledirilmesi ile  mahkemenin noksan üyesinin tamamlanması
 veya görevli mahkemenin belirlenmesinde yukarıdaki hükümler uygulanır.      
    İdari davalarda delillerin tespiti:                                         
    Madde 58 - 1. Taraflar, idari dava açtıktan sonra bu davalara ilişkin delillerin tespitini ancak davaya bakan Danıştay, idare 
ve vergi mahkemelerinden  isteyebilirler.                                                                 
    2 - Davaya bakan Danıştay, İdare ve Vergi Mahkemeleri istemi uygun gördüğü  takdirde üyelerden birini bu işle 
görevlendirebileceği gibi, tespitin mahalli   idari veya adli yargı mercilerince yaptırılmasına da karar verebilir.    
    3. Delillerin tespiti istemi, ivedilikle karara bağlanır.                   
    Yol giderleri, tazminat ve gündelikler:                 
    Madde 59 - 1. Danıştay meslek mensupları ile Danıştayda görevli idari yargı hakim ve savcılarından keşif, bilirkişi 
incelemesi veya delillerin tespiti için görevlendirilenlere gerçek yol giderleri ile görevde geçen günler için net aylık tutarlarının 
otuzda biri oranında gündelik verilir. Bu gündelikler, zorunlu giderleri karşılamazsa, aradaki fark belgelere dayalı olmak şartı ile 
ayrıca ödenir. Ancak, bu suretle yapılacak ödemeler, gündeliklerin yüzde ellisini geçemez.
    2. (Değişik:10/6/1994-4001/26 md.)  Bölge idare, idare ve vergi mahkemeleri hakimleri ile diğer görevlilerin yol giderleri ve 
tazminatları hakkında 3717    sayılı Adli Personel ile Devlet Davalarını Takip edenlere Yol Giderleri ve Tazminat Verilmesi ile 
492 Sayılı Harçlar Kanununun Bir Maddesinin Yürürlükten Kaldırılması Hakkında Kanun hükümleri uygulanır.                
    Tebliğ işleri ve ücretler:                                                  
    Madde 60 - (Değişik: 5/4/1990 - 3622/24 md.)           
    Danıştay ile bölge idare, idare ve vergi mahkemelerine ait her türlü tebliğ işleri, Tebligat Kanunu hükümlerine göre yapılır. 
Bu suretle yapılacak tebliğlere ait ücretler ilgililer tarafından peşin olarak ödenir.                  
    Çalışmaya ara verme:                                                        
    Madde 61 - 1. (Değişik: 5/4/1990 - 3622/25 md.) (Değişik birinci cümle:     10/6/1994-4001/27 md.) Bölge idare, idare ve 
vergi mahkemeleri her yıl Temmuz   ayının yirmisinden Ağustos ayının yirmibirine kadar çalışmaya ara verirler.     
Ancak, yargı çevresine dahil olduğu bölge idare mahkemesinin bulunduğu il merkezi dışında kalan idare ve vergi mahkemeleri 
çalışmaya ara vermeden yararlanamazlar. Bu mahkemeler, 62 nci maddedeki sınırlamaya tabi olmaksızın görevlerine    
devam ederler.                                                                  
     2. Ara verme süresi içinde; bölge idare mahkemesi başkanının önerisi üzerine, Hakimler ve Savcılar Yüksek Kurulunca, 
her bölge idare mahkemesi merkezinde idare ve vergi mahkemesi başkan ve üyeleri arasından görevlendirilecek üç hakimin 
katıldığı bir nöbetçi mahkeme kurulur. Nöbetçi kalanlardan en kıdemli başkan, yoksa en kıdemli üye nöbetçi mahkemenin 
başkanlığını yapar.                
    3. (Değişik:10/6/1994-4001/27 md.) Çalışmaya ara vermeden yararlanamayanlar ve nöbetçi kalanların yıllık izin hakları saklıdır. 

    Nöbetçi mahkemenin görevleri:                                               
    Madde 62 - Nöbetçi mahkeme çalışmaya ara verme süresi içinde aşağıda yazılı işleri görür:         
    a) Yürütmenin durdurulmasına ve delillerin tespitine ait işler,             
    b) Kanunen belli süre içinde karara bağlanması gereken işler.               
                                                                           
    Kaldırılan hükümler:                                                        
    Madde 63 - Vergi Usul Kanununun Vergi uyuşmazlıklarına ilişkin 379 ila 412  nci madde hükümleri, bu Kanunla kurulan 
vergi mahkemelerinin göreve başladıkları tarihte yürürlükten kalkar.                                                     
    Ek Madde 1 - (Ek: 5/4/1990 - 3622/26 md.)                        
    Bu Kanunun 17 nci maddesindeki parasal sınırlar 1.1.1993 tarihinden itibaren onmilyon lira olarak uygulanır.      

    Ek Madde 2 - (Ek: 5/4/1990 - 3622/26 md.)                                   
    Belediyeler ile il özel idarelerinin seçilmiş organlarının organlık sıfatlarını kaybetmelerine ilişkin olarak yetkili mercilerden 
Danıştaya gönderilen dosyalar; belediye başkanlarının düşmesi istemine dair ise belediye başkanlarının, belediye meclislerinin
 veya il genel meclislerinin feshi istemine ilişkin ise   meclis başkanvekilinin savunması onbeş gün içinde alındıktan sonra
 veya bu süre içerisinde savunma verilmediği takdirde sürenin bittiği tarihte tekemmül etmiş  sayılır ve kanunlarda gösterilen
 karar süreleri bu tarihten itibaren işlemeye   başlar. Karar dosya üzerinden verilir.                                          
    Bu kararlara karşı tebliğini izleyen günden itibaren onbeş gün içerisinde   İdari Dava Daireleri Genel Kuruluna itiraz 
edilebilir. İtiraz bir ay içerisinde sonuçlandırılır. İtiraz üzerine verilen karar kesindir.                         
    Ek Madde 3 - (Ek: 5/4/1990 - 3622/26 md.; İptal: Ana.Mah.'nin 1/10/1991  tarih ve E. 1990/40, K. 1991/33 sayılı kararıyla)      
    Geçici Madde 1 - Bu Kanunun uygulanmasında, 27/10/1980 tarih ve 2324 sayılı Anayasa Düzeni Hakkında Kanun hükümleri
 saklıdır.                               
    Geçici Madde 2 - Yeni Anayasa yürürlüğe girinceye ve Sayıştayla ilgili yasal bir düzenleme yapılıncaya kadar, 
Sayıştayın yargı kararlarına karşı açılan  davalar, idari yargı mercilerinin denetimi dışındadır.     

    Geçici Madde 3 - (Ek: 23/7/1995 - 4124/1 md.)   10.6.1994 tarihli ve 4001 sayılı Kanunla otuziki güne indirilen çalışmaya   
ara verme süresi, adli yargı için öngörülen adli ara verme süresine ilişkin     değişiklik yürürlüğe girinceye kadar, her yıl Temmuz 
ayının yirmisinden Eylül   ayının beşinci gününün mesai bitimine kadar uygulanır.                                                             

    Yürürlük:                                                                   
    Madde 64 - Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.         
    Yürütme:                                                                    
    Madde 65 - Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.        

    6/1/1982 TARİH VE 2577 SAYILI KANUNA İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER:  
    1 - 5/4/1990 tarihli ve 3622 sayılı Kanunun Geçici Maddesi:                 
    Geçici Madde .- a) Bu Kanunun, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun  26 ncı maddesinin 3 üncü fıkrasında
 değişiklik yapan hükmündeki bir yıllık süre, Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren işlemeye başlar.    
    b) Bu Kanunun, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 33 ve 35 inci    maddelerinde değişiklik yapan hükümlerinin 
yürürlüğe girdiği tarihten önce bu   maddelere göre açılmış olan davalar, aynı mahkemece sonuçlandırılır.            
    c) Bu Kanunun, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 46 ncı maddesinin 2 nci fıkrasındaki temyiz süresinde 
değişiklik yapan hükmü, Kanunun yürürlüğe   girmesinden sonra verilecek nihai kararlara karşı yapılacak temyiz istemleri  
hakkında uygulanır.                                                             
    d) Danıştayın ilk derece mahkemesi olarak, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra, verdiği nihai kararlara karşı temyiz 
isteminde bulunulabilir. Ancak, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten önce ilk derece mahkemesi olarak verilen kararlara 
karşı yapılmış veya yapılacak karar düzeltme istemleri, ilgili  dairede incelenerek sonuçlandırılır.                  
    2 - 10/6/1994 tarihli ve 4001 sayılı Kanunun geçici maddeleri:    
    Geçici Madde 1-Bu Kanunun 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunun 28 inci maddesinin 1 ve 4 üncü fıkralarında 
değişiklik yapan hükümleri,Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten sonra verilicek kararlar hakkında uygulanır.       
    Geçici Madde 2 - (İptal: Ana.Mah.nin 21/9/1995 gün ve E.1995/46, K.1995/49  sayılı Kararı ile.)       
                                                                             
2577 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHİNİ GÖSTERİR LİSTE         
   Kanun                                                         YürÜrürlüğe    
    No.             Farklı tarihte yürürlüğe giren maddeler      giriş tarihi   
----------------- --------------------------------------------- --------------  
   3622                           ---                              10/4/1990        
   4001                           ---                              18/6/1994    
   4124                           ---                              26/7/1995       
 
2577 SAYILI KANUNDA EK VE DEĞİŞİKLİK YAPAN MEVZUATIN YÜRÜRLÜKTEN KALDIRDIĞI KANUN 
VE HÜKÜMLERİ GÖSTERİR LİSTE               
                                                                       
                                              Yürürlükten Kaldıran Mevzuatın    
        Yürürlükten Kaldırılan               --------------------------------   
       Kanun veya Kanun Hükümleri               Tarihi    Sayısı   Maddesi      
-------------------------------------------- ----------- -------- ----------   
 2577 sayılı Kanunun 43 üncü maddesinin 5 inci   fıkrası, 47 nci 
maddesinin ikinci cümlesi,                                      
 
54 üncü maddesinin 3 üncü fıkrası              5.4.1990    3622       27